Ăn uống sau mổ dạ dày — học lại cách ăn từ đầu

Mổ xong thì cái dạ dày không còn như trước, và cách ăn cũ không dùng được nữa. Đây là phần ít được nói mà ảnh hưởng tới từng ngày.

Cái gì đã thay đổi

• Phần chứa được nhỏ hơn nhiều
• Thức ăn xuống ruột nhanh hơn
• Việc trộn và nghiền thức ăn kém hơn
• Môi trường a xít thay đổi
• Việc hấp thu một số vi chất bị ảnh hưởng

Năm thay đổi này giải thích gần như toàn bộ các lời khuyên phía dưới, nên đáng đọc kỹ.

Nguyên tắc ăn sau mổ

• Nhiều bữa nhỏ trong ngày
• Ăn chậm và nhai kỹ
• Không uống nhiều nước trong lúc ăn
• Uống nước giữa các bữa
• Không nằm ngay sau khi ăn

Mục thứ ba hay gây ngạc nhiên nhất, và nó là một trong những điều chỉnh có tác dụng rõ nhất.

Bao nhiêu bữa và bao nhiêu mỗi bữa

• Thường là sáu tới tám bữa nhỏ lúc đầu
• Lượng mỗi bữa rất ít so với trước
• Tăng dần theo thời gian và theo khả năng
• Mỗi người có ngưỡng khác nhau
• Người làm dinh dưỡng hướng dẫn cụ thể

Mục thứ tư là lý do không nên so với người khác cùng mổ, vì ngưỡng chịu được rất cá nhân.

Hội chứng sau ăn

• Nặng bụng và buồn nôn sau ăn
• Vã mồ hôi và tim nhanh
• Có khi tiêu chảy
• Có kiểu xuất hiện muộn hơn sau bữa
• Nguyên nhân là thức ăn xuống ruột quá nhanh

Mục thứ tư đáng biết vì kiểu muộn dễ bị hiểu sang chuyện khác, và cách xử lý cũng khác đôi chút.

Cách giảm hội chứng sau ăn

• Giảm lượng mỗi bữa
• Giảm đồ ngọt và nước ngọt
• Tách nước ra khỏi bữa ăn
• Nằm nghỉ hơi ngả sau ăn nếu được dặn
• Báo bác sĩ nếu không đỡ

Mục thứ hai có hiệu quả nhanh nhất, vì đồ ngọt là thứ kéo nước vào ruột mạnh nhất.

Sụt cân sau mổ

• Sụt một phần là thường gặp
• Sụt nhiều và không dừng thì cần báo
• Cân đều và ghi lại để thấy hướng
• Ưu tiên món giàu năng lượng trong lượng nhỏ
• Nên có người làm dinh dưỡng hỗ trợ

Mục thứ tư là chiến lược đúng khi chứa được ít: chọn món đậm chất thay vì cố ăn nhiều hơn.

Đạm và giữ khối cơ

• Cần đủ đạm để hồi phục và giữ cơ
• Chia đạm ra các bữa nhỏ
• Món mềm dễ ăn hơn trong giai đoạn đầu
• Sụt cơ làm yếu và chậm hồi phục
• Hỏi về lượng phù hợp với mình

Mục thứ tư là lý do đạm được ưu tiên, vì sụt cơ ảnh hưởng tới cả khả năng chịu điều trị tiếp.

Các vi chất cần theo dõi

• Một loại sinh tố nhóm B cần dạ dày để hấp thu
• Sắt
• Can xi và sinh tố liên quan tới xương
• Một số vi chất khác theo chỉ định
• Bác sĩ cho xét nghiệm theo dõi

Mục đầu là lý do có người phải bổ sung theo đường khác, và điều đó là bình thường sau mổ dạ dày.

Đừng tự mua vi chất theo mạng

• Loại và đường dùng phụ thuộc cách mổ
• Thiếu thật thì phải bổ sung đúng cách
• Không thiếu thì bổ sung không có lợi
• Có thứ thừa cũng gây vấn đề
• Xét nghiệm rồi mới bổ sung

Mục đầu là lý do không thể chép lời khuyên của người khác, vì cách mổ khác nhau thì hấp thu khác nhau.

Vấn đề xương về lâu dài

• Hấp thu can xi có thể kém hơn
• Nguy cơ loãng xương cao hơn
• Cần theo dõi theo chỉ định
• Vận động có chịu lực giúp xương
• Nhắc bác sĩ nếu chưa ai nói tới việc này

Mục cuối đáng làm vì phần xương hay bị bỏ qua khi mọi chú ý dồn vào ung thư.

Những gì thường dễ chịu trở lại theo thời gian

• Sức chứa tăng dần trong nhiều tháng
• Số bữa có thể giảm dần
• Nhiều món ăn lại được
• Hội chứng sau ăn thường giảm dần
• Nhưng một số điều chỉnh sẽ theo lâu dài

Mục đầu là tin đáng biết trong mấy tuần đầu, khi mọi thứ trông như sẽ mãi mãi như vậy.

Ghi lại để tìm mô thức riêng

• Ghi món ăn và lượng
• Ghi triệu chứng sau ăn và sau bao lâu
• Ghi cân nặng
• Xem có món nào lặp lại gây khó chịu
• Mang bảng này đi khám

Mục thứ hai là chi tiết quan trọng nhất, vì khoảng cách thời gian cho biết là kiểu sớm hay kiểu muộn.

Khi nào cần báo bác sĩ

• Không ăn uống được gì
• Nôn kéo dài
• Sụt cân nhanh và không dừng
• Đau tăng lên
• Nôn ra máu hoặc phân đen

Mục thứ ba là chỗ hay chịu đựng quá lâu, vì người bệnh nghĩ sụt cân sau mổ là chuyện đương nhiên.

Loại này khác loại khác ở đâu

• Cơ quan bị mổ là cơ quan ăn uống hàng ngày
• Nên hệ quả hiện ra ở từng bữa, không chỉ ở tờ xét nghiệm
• Phải học lại cách ăn, không chỉ ăn ít hơn
• Có vấn đề hấp thu vi chất lâu dài
• Đó là phần hậu phẫu không giống bất cứ loại nào khác trong site này

Mục thứ ba là điều đáng nói nhất: đây không phải chuyện kiêng, mà là chuyện đổi cả cách ăn.

Câu hỏi thường gặp